Integriteit in corona-tijd

Prof. mr. dr. D.J. Elzinga

Tijdens de gemeenteraadsvergadering van 13 oktober j.l. stonden coalitie en oppositie in een slecht geleid debat lijnrecht tegenover elkaar. 15 tegen 14. Nou is dat geen nieuws, dat gebeurt sinds de verkiezingen wel vaker. Deze avond vond één van de stevigste raadsdebatten tot nu toe plaats. Aanleiding was het bagatelliseren en vermeend overtreden van de COVID-regels in een horecagelegenheid door wethouder Roopram (PvdA), in het bijzijn van enkele andere raadsleden. Dit incident vond plaats kort na de eerste lockdown. In de nasleep hiervan vond een integriteitsmelding plaats tegen onze fractievoorzitter, die namens de fractie de kwestie met kritische vragen aan de kaak had gesteld en zich daar extern in de media over heeft geuit.

Vooropgesteld: de COVID-regels waren en zijn zeer ingrijpend voor de horeca. De gemeente controleert hier streng op. En dreigde destijds met torenhoge boetes. Een wethouder is als vertegenwoordiger van het college van B&W verantwoordelijk voor het opleggen en handhaven van deze regels. Die eigen regels vervolgens niet kennen, in het openbaar niet naleven en bagatelliseren: dat kan niet. Dat hebben wij uiteraard kritisch aan de kaak gesteld.

Wij hadden verwacht dat er snel een reprimande aan en excuses van de wethouder zouden komen. Maar niets van dat alles. Er ontspon zich een bizar tafereel, dat ons deed denken aan het legendarische boek ‘het proces’ van Franz Kafka. Wat plaatsvond, was een klassiek ‘shooting the messenger’. Zowel wij (EVB), de ondernemer als de journalist die erover publiceerden werden allen persoonlijk aangevallen.

De AD-journalist die over het voorval publiceerde na keurig hoor en wederhoor, kreeg als eerste een advocaat op zijn dak. Het AD weigerde rectificatie. En tot op heden is die kwestie niet afgehandeld.

Burgemeester Van Belzen stuurde vervolgens een advocaat op de horecaondernemer af. In plaats van een goed gesprek, werd deze getrakteerd op een waslijst aan vragen over of zijn zaak al-dan-niet corona-proof was ingericht qua bedrijfsvoering. De vragenlijst leek meer gericht op het uitdelen van een boete, dan dat deze gericht was op waarheidsvinding.

En tenslotte werd op onze fractievoorzitter diezelfde advocaat afgestuurd. Een advocaat met twee petten. Want los van de kwestie Roopram, onderzocht hij wat anders: een anonieme integriteitsmelding. Wat is er gebeurd? Een aantal anonieme melders – vermoedelijk vier politici van coalitiepartijen – deden kort nadat wij onze vragen stelden een integriteitsmelding bij de burgemeester. Tegen onze fractievoorzitter. Die zou kortgezegd niet integer hebben gehandeld.

Na een maandenlange geheime procedure fabriceerde de burgemeester over deze integriteitskwestie een memo, dat hij direct op de raadsagenda zette een aantal dagen later. Tijd om vragen hierover te beantwoorden was er niet. In dat raadsdebat ontstond een flinke clash. Opvallend was dat zowel de wethouder als de burgemeester deelname aan het debat weigerden. De burgemeester stuurde daarentegen nadien wel een veroordelende ingezonden brief aan De Schakel. Waarin wij en onze fractievoorzitter met pek en veren werden overladen.

Dat is naar onze mening zeer onrechtvaardig. Wij hebben daarom hoogleraar Elzinga, een absolute autoriteit in staats- en gemeenterecht, gevraagd om een tweede lezing over deze kwestie. En onder dit bericht vindt u dienst rapport en oordeel. En wat blijkt? Het is vernietigend.

Enkele punten uit het rapport:

  1. De werkwijze van burgemeester Jan van Belzen kan op verschillende onderdelen de toets der kritiek niet of geheel niet kan doorstaan;
  2. Het is ‘uit den boze en ontoelaatbaar’ dat één en dezelfde onderzoeker is ingeschakeld voor beide kwesties. Waarheidsvinding werd daardoor onmogelijk.
  3. Speculatie vormde de basis voor het eindoordeel van burgemeester Van Belzen.
  4. Hier ontstond ‘een giftige cocktail waarbij waarheidsvinding en een enigszins objectief oordeel wel buiten beeld moesten verdwijnen’.

De gehele aanpak wordt afgedaan als ondeugdelijk.

Conclusie
Wij waarderen burgemeester Van Belzen als burgervader. Maar zijn bedenkelijke optreden als ‘hoeder van de integriteit’ vraagt om bezinning en reflectie. Hier is aantoonbaar ernstig verwijtbaar gehandeld. Wij verwachten excuses en een rectificatie van de burgemeester.

In een lokaal nieuwsmedium werd deze gehele kwestie aangeduid als een ‘moddergevecht’. Dat begrijpen wij wel. Hoewel ernstig, is deze gang van zaken antireclame voor de lokale politiek. Voor een buitenstaander ontstaat hier logischerwijs het beeld: “waar zijn ze in dat gemeentehuis mee bezig?”. Dat had makkelijk kunnen worden voorkomen. De kwestie Roopram had namelijk direct aan het begin snel en simpel worden afgedaan. Met excuses van de wethouder en het uitspreken van steun aan de lokale horeca. Die het toen, maar ook nu, weer ontzettend moeilijk hebben.

Deze handelswijze berokkent schade, kost tijd en geld. Tijd en geld die EVB liever besteedt aan onze inwoners. Aan het mooi, schoon en veilig houden van onze Barendrechtse samenleving.

Uiteraard staat dat ook niet stil! Onze veertien zeer gedreven raadsleden zijn ook in corona-tijd vol aan de bak als volksvertegenwoordigers. Recent zag u enkele successen: we kregen de handen op elkaar voor een tijdelijke bewaakte fietsenstalling in het centrum en Carnisselande. En onze veiligheidskaart is huis-aan-huis bezorgd! En ondertussen bereiden we ons ook voor op de begrotingsbehandeling komende maand. Wij hebben ons als doel gesteld om onder meer de gigantische lastenverhoging die daarin wordt gepresenteerd, van tafel te krijgen!

Fractie Echt voor Barendrecht

Kijk hier voor het rapport van prof. mr. dr. D.J. Elzinga van de Rijksuniversiteit van Groningen.

Contra-expertise-inzake-integriteitsmelding-gemeente-Barendrecht-Prof.-mr.-D.J.-Elzinga

Share this: